Türkiye, dünyanın deprem riski en yüksek ülkeleri arasında yer alır. Bu gerçek, hem 1999 Marmara Depremi'nde hem de 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş merkezli depremlerde acı bir şekilde yeniden hatırlandı. DASK, yani Zorunlu Deprem Sigortası, bu riske karşı konut sahiplerinin ilk güvencesidir. Bu rehberde DASK'ın ne olduğunu, kimler için zorunlu olduğunu, neleri karşılayıp neleri karşılamadığını ve nasıl yaptırılacağını anlatıyoruz.
DASK nedir?
DASK, Doğal Afet Sigortaları Kurumu'nun kısaltmasıdır. Kurum, 1999 Marmara Depremi'nin ardından kurulmuş ve zorunlu deprem sigortası sistemini yönetmeye başlamıştır. Bugün sistem, 6305 sayılı Afet Sigortaları Kanunu ile düzenlenmektedir.
Halk arasında "DASK" denildiğinde, kurumun sunduğu Zorunlu Deprem Sigortası poliçesi kastedilir. Bu poliçe, deprem ve depremin doğrudan sebep olduğu yangın, infilak, tsunami ve yer kaymasının binanıza verdiği maddi zararları, poliçede belirtilen teminat tutarına kadar karşılar.
DASK neden gereklidir?
Yasal zorunluluk
Tapuya mesken olarak kayıtlı bağımsız bölümler için DASK yaptırmak zorunludur. Bu zorunluluk, sigortalının kendi güvenliği kadar, afet sonrası kamu kaynaklarının yükünü azaltmayı da amaçlar.
Resmî işlemlerde sorgulanır
- Tapu işlemlerinde (alım-satım, devir) geçerli DASK poliçesi sorgulanır.
- Elektrik, su ve doğalgaz aboneliklerinde poliçe istenir.
Konut sigortasının ön şartıdır
Zorunlu deprem sigortası kapsamındaki bir konut için konut sigortası yaptırabilmek için önce geçerli bir DASK poliçesinin bulunması gerekir.
Ekonomik bir güvencedir
DASK primi, sağladığı güvenceyle kıyaslandığında oldukça düşüktür. Ağır hasar gören bir konutun yeniden yapılması ise çoğu aile için tek başına karşılanamayacak bir maliyettir.
DASK kimler için zorunludur?
| Zorunlu | Zorunlu değil |
|---|---|
| Tapuya mesken olarak kayıtlı daireler ve müstakil evler | Kamu kurumlarına ait binalar |
| Bu binalardaki ticari bölümler ve bürolar | Tamamı ticari amaçla kullanılan binalar |
| Kat irtifakı veya kat mülkiyeti kurulmuş konutlar | Köy yerleşim alanlarındaki bazı yapılar |
Zorunluluk kapsamı dışında kalan yapılar da isteğe bağlı deprem teminatıyla sigortalanabilir.
DASK neleri kapsar?
DASK yalnızca binanın yapı unsurlarını kapsar:
- Temeller ve ana taşıyıcı duvarlar
- Bağımsız bölümleri ayıran ortak duvarlar
- Tavan ve tabanlar
- Merdivenler, asansör boşlukları, sahanlıklar
- Koridorlar, çatılar ve bacalar
- Ortak alanların yapı unsurları
Deprem sonrası eksperler binadaki hasarı inceler ve hasar oranını belirler. Ödeme, bu orana göre yapılır. Tam hasar durumunda poliçede yazılı teminat tutarı ödenir.
DASK neleri kapsamaz?
DASK'ın kapsamı bilinçli olarak dar tutulmuştur. Aşağıdakiler DASK kapsamında değildir:
- Ev eşyaları, mobilyalar, beyaz eşya ve elektronik cihazlar
- Kira kaybı ve geçici konaklama giderleri
- Can kaybı ve yaralanmalar
- İş durması ve kâr kaybı gibi dolaylı zararlar
- Azami teminat tutarını aşan bina hasarları
- Binanın değerini artıran ancak yapı unsuru sayılmayan bazı eklemeler
Bu boşlukları kapatmak için konut sigortanıza deprem teminatı eklemeniz gerekir. Konut sigortasının kapsamını konut sigortası neleri kapsar yazımızda ayrıntılı anlattık.
DASK primi nasıl hesaplanır?
DASK primi üç temel unsura göre hesaplanır:
- Yapı tarzı: Çelik veya betonarme karkas, yığma kâgir ve diğer yapı türleri farklı tarifelere tabidir.
- Deprem risk bölgesi: Binanın bulunduğu bölgenin deprem riski primi doğrudan etkiler.
- Brüt metrekare: Konutun brüt alanı arttıkça teminat tutarı ve prim artar.
Azami teminat tutarı ve tarife her yıl güncellenir. Tarife tüm sigorta şirketlerinde aynı olduğu için fiyat karşılaştırması yapmanıza gerek yoktur; fark yaratan unsur, poliçenin doğru bilgilerle düzenlenmesi ve hasar anındaki destektir.
DASK nasıl yaptırılır?
- Adres kodunuzu (UAVT) öğrenin. e-Devlet üzerinden veya elektrik faturanızdan konutunuzun adres kodunu bulabilirsiniz.
- Konut bilgilerini hazırlayın. Brüt metrekare, yapı tarzı, bina inşa yılı, kat sayısı ve hasar durumu.
- Mülk sahibinin bilgilerini iletin. TC kimlik numarası ve iletişim bilgileri.
- Poliçenizi alın. Bilgiler doğrulandıktan sonra poliçe düzenlenir ve size iletilir.
Brüt metrekare ve yapı tarzı gibi bilgilerin doğru beyan edilmesi çok önemlidir. Eksik beyan, hasar anında tazminatın azalmasına yol açabilir.
Deprem sonrası hasar ihbarı
Bir deprem sonrasında binanızda hasar oluştuysa:
- Önce can güvenliğinizi sağlayın ve hasarlı binaya yetkililerin izni olmadan girmeyin.
- Hasarı DASK'ın hasar ihbar hattı, internet sitesi veya poliçenizi düzenleyen sigorta şirketi ve acente aracılığıyla bildirin.
- Poliçe numaranızı, adres bilgilerinizi ve iletişim bilgilerinizi hazır bulundurun.
- Eksper incelemesi için randevu verilir; hasar tespiti sonrası ödeme süreci başlar.
DASK'ı yenilemeyi unutmayın
DASK poliçeleri bir yıllıktır ve otomatik olarak yenilenmez. Poliçesi sona ermiş bir konutta deprem olursa güvenceniz olmaz. Yenileme tarihini konut sigortanızla aynı güne almak, takibi kolaylaştırır.
DASK hakkında sık karşılaşılan yanlış bilgiler
DASK, yaygın bilinen bir sigorta olmasına rağmen hakkında hâlâ pek çok yanlış inanç dolaşıyor:
- "DASK evimi tamamen karşılar." DASK'ın her yıl güncellenen bir azami teminat tutarı vardır. Büyük metrekareli veya yüksek inşaat maliyetli konutlarda bu tutar yeniden yapım maliyetinin altında kalabilir.
- "Eşyalarım da DASK kapsamında." DASK yalnızca binanın yapı unsurlarını kapsar; mobilya, beyaz eşya ve elektronik cihazlar kapsam dışındadır.
- "Kiracıyım, beni ilgilendirmez." DASK yükümlülüğü mülk sahibine aittir; ancak kiracılar da eşyalarını korumak için konut sigortasına deprem teminatı ekletmeyi düşünmelidir.
- "Bir kez yaptırdım, yeter." DASK poliçeleri bir yıllıktır ve her yıl yenilenmesi gerekir.
- "Hasarlı binada DASK işe yaramaz." Poliçe başlangıcında beyan edilen bina durumuna göre değerlendirme yapılır; hasarsız beyanla düzenlenen poliçelerde sonradan oluşan deprem hasarı kapsam dahilindedir.
Deprem güvencesi için katmanlı yaklaşım
Evinizi depreme karşı tam olarak korumak için üç katmanlı bir yaklaşım öneriyoruz:
| Katman | Poliçe | Neyi korur? |
|---|---|---|
| 1 | DASK | Bina yapı unsurları, azami teminat tutarına kadar |
| 2 | Konut sigortası + deprem teminatı | DASK limitini aşan bina hasarı ve eşyalar |
| 3 | Site / apartman ortak alan sigortası | Binanın ortak alanları ve tesisatları |
Bu üç katman birlikte planlandığında, olası bir depremden sonra hem evinizin hem de eşyalarınızın yeniden yapılandırılması için sağlam bir finansal destek elde edersiniz.
Sonuç
DASK, deprem riskine karşı evinizin ilk güvence katmanıdır; ancak tek başına yeterli değildir. Eşyalarınızı ve DASK limitini aşan bina hasarlarını korumak için konut sigortasına deprem teminatı eklenmelidir. Yaşadığınız binanın ortak alanları için de site paket ortak alan sigortası değerlendirilebilir.
Selçuklu Sigorta olarak DASK poliçenizi adres bilgilerinizle hızlıca düzenliyor, konut sigortanızla birlikte tam bir deprem güvencesi kurmanıza yardımcı oluyoruz.
Sık sorulan sorular
DASK primi şirketten şirkete değişir mi?
Hayır. DASK tarifesi tüm sigorta şirketlerinde aynıdır. Aynı konut için hangi şirketten yaptırırsanız yaptırın prim değişmez.
DASK'ı yaptırmazsam ne olur?
Tapu işlemlerinizi ve elektrik, su, doğalgaz abonelik işlemlerinizi yapamayabilirsiniz. Daha önemlisi, olası bir depremde binanızın hasarı için devlet desteğine güvenmek yerine sigorta güvencesinden yararlanamazsınız.
DASK limiti yetmezse ne yapmalıyım?
Konutunuzun yeniden yapım maliyeti DASK azami teminat tutarını aşıyorsa, konut sigortanıza deprem teminatı ekleyerek aşan kısmı ve eşyalarınızı güvenceye alabilirsiniz.
Kiracı olarak DASK yaptırabilir miyim?
Evet. Kiracılar da DASK yaptırabilir; ancak poliçe her durumda mülk sahibi adına düzenlenir ve hasar ödemesi mülk sahibine yapılır.
Size özel teklif için yazın
Sorunuzu veya ihtiyacınızı WhatsApp'tan iletin; uzmanımız size en uygun seçenekleri hazırlasın.
